Pomiary uziemienia. Właściwa metoda ma znaczenie.

Co mówi pomiar uziemienia?

Uziemienie stanowi część ochrony instalacji i współpracuje z jej pozostałymi elementami. Pomiar rezystancji pozwala ocenić połączenie badanego układu z ziemią. Jego znaczenie zależy od funkcji uziemienia, budowy instalacji, zabezpieczeń i przyjętych wymagań projektowych.

W instalacji fotowoltaicznej sprawdzamy również powiązanie uziemienia z połączeniami ochronnymi i wyrównawczymi. Rezystancja uziomu oraz ciągłość przewodu łączącego konstrukcję z instalacją ochronną to różne wielkości. Jedna nie zastępuje drugiej, dlatego zakres trzeba zbudować dla całego badanego fragmentu ochrony.

VoltPlus wykonuje pomiary uziemienia w Olsztynie, województwie warmińsko-mazurskim i przy większych zleceniach w całej Polsce. Obsługujemy domy, instalacje PV, obiekty usługowe oraz instalacje przemysłowe niskiego napięcia. Uwzględniamy dostępne elementy uziemień ochronnych i instalacji odgromowej w uzgodnionym zakresie.

Najpierw układ połączeń, potem metoda

Przed pomiarem ustalamy, czy badany element jest pojedynczym uziomem, częścią układu wielokrotnego czy połączeniem w otoku. Znaczenie mają złącza kontrolne, przewody odprowadzające, połączenia równoległe i możliwość rozmieszczenia sond pomocniczych. Oględziny i dokumentacja pomagają określić, co rzeczywiście obejmie wynik.

Ta sama liczba uzyskana różnymi metodami może opisywać inny fragment układu. Dobór metody nie polega więc wyłącznie na wyborze najwygodniejszego miejsca. W protokole wskazujemy sposób badania, punkt pomiarowy oraz warunki, które wpływały na ocenę.

Metody z sondami: pomiar 3- i 4-przewodowy

W metodzie 3-przewodowej używa się badanego uziomu oraz dwóch sond pomocniczych: prądowej i napięciowej. Sposób ich rozmieszczenia musi odpowiadać warunkom obiektu. Sprawdzamy wpływ położenia sond na wynik, jakość kontaktu z gruntem i występujące zakłócenia.

Metoda 4-przewodowa wprowadza osobne połączenia prądowe i napięciowe do badanego uziomu. Ogranicza wpływ rezystancji przewodów pomiarowych, co jest szczególnie przydatne przy małych wartościach rezystancji. Nadal korzysta z dwóch sond pomocniczych w gruncie.

Przygotowanie pomiaru może obejmować czasowe rozłączenie wskazanego połączenia, zgodnie z warunkami bezpiecznego prowadzenia prac. Ustalamy to przed badaniem. W obiekcie o znaczeniu operacyjnym warto wcześniej wskazać ograniczenia dotyczące dostępności instalacji i dopuszczalnych przerw.

Metody cęgowe: szczególnie ważna jest droga prądu

Pomiar selektywny łączy sondy pomocnicze z pomiarem prądu w wybranej gałęzi układu. W odpowiednich warunkach pozwala ocenić wskazany uziom bez rozłączania całego układu uziemień. Wymaga jednak rozpoznania równoległych połączeń i dostępu do właściwego przewodu.

Metoda dwucęgowa wykorzystuje wzbudzenie prądu i pomiar odpowiedzi w zamkniętej drodze przewodzenia. Może być przydatna w układach wielokrotnych, szczególnie gdy nawierzchnia utrudnia wbijanie sond. Warunkiem jest odpowiednia droga powrotna prądu przez pozostałe uziemienia.

Kiedy sprawdzić uziemienie i co wpływa na wynik?

Badanie warto zaplanować przy odbiorze, po rozbudowie instalacji PV, zmianach w połączeniach ochronnych i podczas kontroli okresowej obiektu. Dodatkową przesłanką są prace ziemne, uszkodzenie przewodów odprowadzających, korozja dostępnych połączeń lub zdarzenie atmosferyczne, które mogło wpłynąć na instalację.

Na wynik oddziałują wilgotność i stan gruntu, pora roku, jakość połączeń oraz zakłócenia. Z tego powodu wcześniejszy protokół jest cennym punktem odniesienia, ale porównanie wymaga sprawdzenia, czy badano ten sam punkt i zastosowano porównywalną metodę.

Nie przyjmujemy jednej uniwersalnej granicy w omach dla każdego domu, uziomu i instalacji PV. Kryterium oceny musi wynikać z przeznaczenia uziemienia, dokumentacji oraz wymagań właściwych dla badanego układu.

W rozbudowanym obiekcie samo sprawdzenie jednego łatwo dostępnego punktu może nie odpowiedzieć na pytanie o stan pozostałych gałęzi. Zakres warto oprzeć na dokumentacji i oznaczeniach elementów instalacji. Ułatwia to późniejsze powtórzenie badania w tych samych miejscach oraz zauważenie zmian dotyczących konkretnego połączenia, a nie tylko wartości dla całego układu.

Co przygotować i co otrzymasz po badaniu?

Do zaplanowania wizyty przydadzą się schemat uziemienia, poprzednie wyniki, informacja o położeniu złączy kontrolnych i opis ostatnich zmian. Warto wskazać rodzaj nawierzchni wokół budynku oraz możliwość dostępu do terenu. Na tej podstawie przygotowujemy odpowiedni zakres.

Dokumentacja obejmuje identyfikację punktów, metodę, wyniki, warunki istotne dla interpretacji i ocenę według przyjętych kryteriów. Jeśli potrzebne jest sprawdzenie dodatkowych połączeń lub poprawa uziemienia, opisujemy zalecenia. Wynik, którego nie da się wiarygodnie odnieść do badanego układu, wymaga wyjaśnienia przed sformułowaniem wniosku.

Badanie uziemienia można połączyć z pomiarami instalacji elektrycznej oraz pomiarem ciągłości ochronnej i izolacji instalacji PV. Dzięki temu ocena obejmie współpracujące elementy ochrony.

Najczęstsze pytania